ORKESTRAMIZIN ŞEFİ: HORMONLAR
Sağlığı değerli kıymetli okurlarımız.
Hayatta kalmamızı sağlayan ve yaşam kalitemizi koruyan beş kritik hormon var: kortizol, estrojen, büyüme hormonları, ensülin ve testosteron. Ben bu hormonlara ‘’yaşam hormonları’’ adını veriyorum. Bu hormonlardan bazıları yürüyüş, ip atlama, bisiklete binme, gibi aktivitilerde bazıları ise gece uykusunda salgılanıyor. Yaşam hormonları özellikle çocuklarımızın fiziksel ve zihinsel gelişimlerinin yanı sıra biyolojik ve psikolojik sağlıkları hatta eğitim başarıları açısından da kritik önem taşıyor.
Bir hafta önceki yazımda sizlerden gelen yoğun istek üzerine çok özel bir besin olan goji berry’i meyvesini ve çocuklarımızın hem ruhsal hemde zihinsel kapasitesi üzerine olan etkilerini tanıtmıştım. Geçen haftadan bu yana goji berry konusuna gösterdiğiniz yoğun ilgiye minnettarız. Tüm maillerinizi en kısa sürede cevaplamaya çalışacağım.
Bu hafta, dünyada hızlı yayılan yetişkin ve çocuk obezitesi tanımlarını da gözönüne alarak; yaşamsal değeri olan önemli bir konuyu işlemek istedik. Konumuz hormonlar ve yeni yağ yakma yöntemleri.
Vücudumuz tıpkı bir orkestraya benzer. Bu orkestranın şefi hormonlarımızdır. Tüm biyolojik işlev; ahenk ve uyum içindedir. Ancak yanlış verilen bir komutın ardından hatayla basılan bir nota tüm ahenk ve uyumun bozulmasına yol açabilir. İşte hormonal işleyişimizde aynı. Yaşama yön verir. Kilolu olup olmamamız yada hep fit kalmamız işte bu yüzden. Kimine su içse yarar kimi taş yese yakar deyimlerinin bilimsel tek kaynağı vardır. Hormonlarımız. Bazen yorgun, negatif enerji dolu ve isteksiz olursunuz. İçinizden hiçbirşey yapmak gelmez. Bazende çok enerjik, aktif, dinamik bitmek tükenmek bilmeyen motivasyonel duygularla dolup taşarsınız. Aradaki fark bu orkestranın uyum ve ahenk içerisinde çalışıp çalışmadığının getirdiği farktır. Uyum ve ahenk olursa yağ yakımı gerçekleşir fit ve atletik kalırsınız. Olmazsa diyet ve spora rağmen bırakın kilo vermeyi kilo dahi alırsınız. Şişman insanlara olanlar, karın yağınızdan kurtulamama sebebiniz. Peki, size yağa karşı olan savaşınızı sabote eden bir şey olduğunu söylesem? Çoğunuz için durum bu ve suçlusu hormonlarınız. Bu yüzden bugün size hızlı bir şekilde yağ yakmanın yollarını gösterceğim. Yağ yakan hormonlarınızı dengeleyerek benim gibi enerjik biri hatta daha fazlası bile olabilirsiniz. Şişman olmanız, sizin suçunuz olmayabilir. Şok eden yeni araştırma sonuçları, zayıflamanıza engel olabilicek, yağ yakan beş hormon keşfetti. Salgı bezlerinde üretilen, kana salınan hormonlar vücudun kuryeleridir. Hücreler arasında sinyal taşıyıp, ruh halinizden metabolizmanıza kadar, birçok şeyi etkilerler. Kilo almanıza yol açan tiroit ve stress hormonlarını biliyorsunuz. Bugün yağ yakmanızı sağlayacak 5 farklı hormonu göstereceğim. Ghrelin, acıktığınızı hissettirir. Leptin, iştahı keser. Kolesistokinin, ya da CCK, tok olduğunuzu hissettirir. İnsülin, yağ yakmaya yardım eder. İrisin de, yağı beyazdan daha iyi yanan kahverengiye çevirir. Bu hormonlar birlikte çalışmazlarsa, zayıflamanıza engel olurlar. Bu yüzden bugün, yağ yakan gizli hormonlarınızı nasıl çalıştıracağınızı göstereceğim. İlk şart bol oksijen ve hareket. Elimizin altında semt parkları var. Parkların spor alanlarını kullanarak ilk mücadeleyi başlatalım. Spor ve bilimsel beslenme ile az önce saydığım bu sihirli hormonların birlikte çalışmalarını sağladığınızda, yağlarınız eriyip gidecektir. Çoğu insan, zayıflamalarına engel olan şeyin hormonlar olduğunun farkında değildir. Vücudun diyete tepkisini, yağın nerede depolandığını, iştahı, herşeyi hormonlar kontrol eder. Herşey hormonlara bağlı. Hormon dengesizliğine dair tek bir semptomunuz bile varsa, metabolizmanız düzgün çalışmaz.
Bence bu konu ruhsal ve bedensel açıdan sağlıklı yaşamak için çığır açan bir gelişme. Mesale artık aldığınız kalorilerin, yaktığınız kaloriden az olması değil. O denkleme hormon dengesini eklemezseniz, istediğiniz kadar diyet ve egzersiz yapın, kilo veremezsiniz. Tiroit hormonu vücuttaki bütün hücrelerin metabolizmasını kontrol eder. Ne kadar diyet ve spor yaparsanız yapın troit hormonu az çalışan biri iseniz kilo alırsınız. Daha çok spor yapıp, aldığınız kaloriyi iyice düşürürsünüz ve daha çok kilo alırsınız. Çünkü stres hormonlarını arttırırsınız. Bu stres hormonları, tiroit hormonlarını bastırır ve bu yüzden şişmanlarsınız. Kilo vermek için çabalıyorsunuz ama tartıdaki ibre yerinden oynamıyor. Bu sizin suçunuz değil.
Peki hormonlarınızda dengesizlik olup olmadığını doktora gitmeden önce nasıl algılayacaksınız? Bunun üstesinden nasıl geleceğiz? Doğru yolu nedir? Haftaya bu sorulara cevap bulmak için eğlenceli bir serüvene başlıyoruz.
Sağlık ve sevgiyle kalın.
Uğur Uğural